Monako'nun 2025 GSYİH'si: 10,6 milyar euro ve beşinci büyüme yılı
Monako İstatistik ve Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü'nün (IMSEE) 11 Kasım 2026'da yayımladığı rapora göre Monako'nun gayri safi yurt içi hasılası (GSYİH) 2025 yılında 10,6 milyar euroya ulaştı. Enflasyondan arındırıldığında yıllık %1,7 büyüdü: bu üst üste beşinci büyüme yılı, ancak 2024'te kaydedilen %8,8'lik artışın ardından belirgin bir yavaşlama.
On yılda Monako ekonomisi reel olarak %51,3 büyüdü; bu, avro bölgesi ve Fransa'dan çok daha hızlı. Finans ve sigorta faaliyetleri, mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler ile gayrimenkul, GSYİH'ye en fazla katkı yapan üç sektör olmayı sürdürüyor.
2025 GSYİH'sine ilişkin temel rakamlar
| Gösterge | 2025 |
|---|---|
| GSYİH (cari euro) | 10,6 milyar euro (2024'te 10,3 milyar) |
| Reel büyüme, enflasyon hariç | %+1,7 (2024'te %+8,8) |
| On yıllık büyüme (2016-2025) | Reel %+51,3, yılda ortalama %4,7 |
| "Kişi başına" GSYİH | 110.669 euro (%+1,9) |
| Çalışan başına GSYİH | 162.739 euro (%+2,6) |
| Lider sektör | Finans ve sigorta faaliyetleri, GSYİH'nin %17,4'ü |
2024'e göre daha ılımlı bir büyüme
Cari euro bazında GSYİH, 2024'e göre 294,2 milyon euro arttı. Enflasyon düzeltmesinin ardından reel büyüme %1,7 oldu. IMSEE bu yavaşlamayı büyük inşaat projelerinin tamamlanmasıyla açıklıyor: 2025'te Prenslikteki şirketlerin cirosu, finans ve sigorta faaliyetleri hariç, %7,6, özel sektör istihdamı ise %1,3 geriledi. Monako'nun Fransa hariç dış ticareti de Avrupa Birliği ile ticaretin daralması nedeniyle değer bazında %4,8 azaldı.
Enstitü, bu göstergelerin yine de tarihsel olarak yüksek seviyelerde kaldığını vurguluyor. Karşılaştırma için, IMSEE'nin aktardığı Dünya Bankası verilerine göre 2025'te küresel büyüme %2,9, avro bölgesinde %1,4, Fransa'da ise %0,8 oldu.
On yılda %50'yi aşan büyüme
On yıl boyunca Monako'nun seyri komşularından belirgin biçimde ayrışıyor:
| Bölge | Reel GSYİH büyümesi, 2016-2025 |
|---|---|
| Monako | %+51,3 |
| Dünya | %+27,8 |
| Avro bölgesi | %+13,2 |
| Fransa | %+11,4 |
Rapora göre sağlık krizinden bu yana yıllık ortalama büyüme %10'a yaklaşıyor ve reel artış yaklaşık %60'a ulaşıyor. Bu tempo, krizin ardından yaşanan toparlanmayı da içeriyor.
Yaratılan zenginlik nereden geliyor?
Monako'da GSYİH "gelir yaklaşımı" ile hesaplanır: ekonomik faaliyetin yarattığı gelirler toplanır, ardından kamu sübvansiyonları düşülür. 2025'te dağılım şöyledir; paylar sübvansiyonlar düşülmeden önceki GSYİH üzerinden hesaplanmıştır:
- IMSEE'nin şirketlerin üretken geliriyle eş tuttuğu brüt işletme artığı: 5 milyar eurodan fazla (%+4,6), yani sübvansiyonlar hariç GSYİH'nin %46,4'ü
- çalışanlara yapılan ödemeler, ücretler ve primler: 4,5 milyar eurodan fazla (%+3,1), yani %41,0; oysa çalışan sayısı %0,9 azaldı
- KDV dahil üretim vergileri: 1,4 milyar euro (%-4,1), yani %12,5; bu düşüş cirodaki gerilemeyle bağlantılı
- Devletin ödediği ve toplamdan düşülen sübvansiyonlar: 513,3 milyon euro (%+2,1), 2016 tutarının iki katından fazla
En fazla ağırlığa sahip sektörler
Dört büyük faaliyet sektörü, Prenslikte yaratılan zenginliğin tek başına %52,7'sini oluşturuyor:
| Sektör | 2025 GSYİH'deki payı, değer olarak |
|---|---|
| Finans ve sigorta faaliyetleri | %17,4 |
| Mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler | %15,4 |
| Gayrimenkul faaliyetleri | %11,3 |
| Konaklama ve yiyecek hizmetleri | %8,6 |
1,8 milyar euro ile finans sektörü, özellikle parasal aracılık faaliyetlerindeki ücret artışları sayesinde en yüksek GSYİH'yi kaydediyor. Hukuk faaliyetleri ve merkez ofisleri de kapsayan mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler üç yıldır 1,6 milyar euroda sabit. En güçlü artışı gayrimenkul kaydediyor: 2024'teki %+26,8'in ardından 2025'te cari euro bazında %+41,2 ile 1,2 milyar euroyu aşıyor. IMSEE, bu ivmenin esas olarak bir gayrimenkul geliştirme şirketinin sonuçlarından kaynaklandığını belirtiyor.
Yükselen ve gerileyen sektörler
On dört büyük faaliyet sektöründen sekizi büyüyor, ikisi sabit kalıyor, dördü ise geriliyor. Burada anılan değişimler, enflasyon düzeltmesi yapılmadan cari euro bazında hesaplanmıştır. Artışlar arasında sağlık, eğitim ve kamu yönetimi %11,3, konaklama ve yiyecek hizmetleri %9,0 kazanıyor.
Düşüşler özellikle inşaat projeleriyle bağlantılı sektörleri etkiliyor. İnşaat sektörü yaratılan zenginlikte %26,5, geçici istihdamı da kapsayan idari ve destek hizmetleri %7,1 kaybediyor. Kültür, sanat, spor ve eğlence faaliyetleri, özellikle üç spor kuruluşunun sonuçlarındaki düşüş nedeniyle %17,2, diğer hizmet faaliyetleri ise %13,6 geriliyor.
Yeniden şekillenen bir on yıl
2016'da gayrimenkul, GSYİH'ye en fazla katkı yapan sektördü. Son yıllardaki güçlü büyümesine rağmen payı on yılda 6,0 puan geriledi; bu düşüşün başlıca kazananı mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler oldu (+6,1 puan). Konaklama ve yiyecek hizmetleri de GSYİH'deki payını %6,1'den %8,6'ya yükseltti.
"Kişi başına" GSYİH ve çalışan başına GSYİH: Monako'ya özgü iki gösterge
Monako'da 2025 yılında 38.857 yerleşik ve 65.117 aktif çalışan vardı; çalışanların %87,4'ü Prenslik dışında yaşıyor. IMSEE'nin "çok özgün, hatta dünyada eşsiz" olarak nitelediği bu durum, klasik kişi başına GSYİH'yi pek anlamlı kılmıyor.
Bu nedenle enstitü, yerleşikler ile yerleşik olmayan çalışanlardan oluşan 95.755 kişilik bir referans nüfus üzerinden "kişi başına" GSYİH hesaplıyor. Bu değer 2025'te 110.669 euroya ulaştı; enflasyon hariç %1,9 ve 2016'dan bu yana yaklaşık %30 arttı. Bu tutar, üretilen zenginliği bu referans nüfusa oranlar: ne sakinlerin ortalama gelirine ne de servetlerine karşılık gelir ve uluslararası karşılaştırmalar dikkatle okunmalıdır.
Yaratılan zenginliği çalışan sayısına oranlayan çalışan başına GSYİH 162.739 euro olup %2,6 arttı. Fransa'dakinden 46.000 euro daha yüksek ve bu fark on yılda neredeyse iki katına çıktı. IMSEE, bu karşılaştırmanın iki ülke arasındaki verimlilik farkını ölçmedığini belirtiyor.
Yöntem hakkında bilinmesi gerekenler
- Monako'nun GSYİH'si 2005'ten beri hesaplanıyor. Bu görev, 2011'de kurulan IMSEE'ye ait.
- Monako, eksiksiz bir ulusal hesaplar sistemi bulunmadığı için Avrupa Hesaplar Sistemi'nin 2010 sürümünü değil 1995 sürümünü uyguluyor. Ev sahiplerinin kendi konutları için tahmini kira bedelleri gibi bazı unsurlar hesaba katılmıyor; IMSEE'ye göre bu durum GSYİH'nin olduğundan düşük tahmin edilmesine yol açıyor.
- Enflasyon, Insee'nin Fransa için yayımladığı fiyat endeksine göre düzeltiliyor.
- NAF 2025 faaliyet sınıflandırmasının 1 Ocak 2026'da yürürlüğe girmesinden bu yana sektörler yeniden tanımlandı ve 2010'a kadar geriye dönük olarak yeniden hesaplandı. Bu nedenle sektör rakamları önceki raporlardakilerle karşılaştırılamaz.
- Önceki yılın tutarları, geç gelen beyannamelerle her yıl revize ediliyor. 2025'te ilgili 12.451 şirket dosyasının %78,3'ü işlendi.
Daha fazla bilgi için Monako ekonomisinin temel sektörleri üzerine hazırladığımız genel bakış, şirketleri faaliyet alanına göre sunuyor. KaliDirectory özellikle finans ve varlık yönetimi, gayrimenkul, hukuk, muhasebe ve bilirkişilik ile turizm ve otelcilik alanlarındaki aktörleri listeliyor. Monako İstatistik ve Ekonomik Araştırmalar Enstitüsü sayfasında iletişim bilgileri yer alıyor.
